یاشار غریبی: بازار جهانی غلات هفته را در شرایطی به پایان رساند که تقویت تقاضای صادراتی ذرت و سویای آمریکا، تداوم اختلالات حمل‌ونقل در دریای سیاه و امیدواری به مذاکرات صلح روسیه و اوکراین، سیگنال‌های متفاوتی به بازار ارسال کردند. درحالی‌که افزایش فروش صادراتی آمریکا تا حدودی از فشار نزولی قیمت‌ها کاسته است، چشم‌انداز عرضه جهانی همچنان نسبتاً مناسب ارزیابی می‌شود. در نتیجه، بازار بیش از آنکه با کمبود تولید مواجه باشد، تحت تأثیر محدودیت دسترسی به محموله‌ها، هزینه حمل‌ونقل و تغییر مسیر تجارت جهانی قرار دارد.

بازار گندم همچنان بیشترین حساسیت را به تحولات دریای سیاه نشان می‌دهد. انتشار اخبار مربوط به احتمال ازسرگیری مذاکرات صلح، بخشی از ریسک جنگ را از قیمت‌ها خارج کرد و معاملات گندم پاریس طی هفته حدود ۶٫۲ درصد کاهش یافت. بااین‌حال، واقعیت بازار فیزیکی متفاوت است؛ صادرات گندم اوکراین از ژوئیه تا اکتبر حدود ۳٫۸ میلیون تن برآورد شده که ۳۹ درصد کمتر از سال گذشته است. روسیه نیز با محدودیت جدی در بنادر جنوبی روبه‌روست و انتقال بخشی از صادرات به بنادر بالتیک، به دلیل افزایش هزینه حمل، نتوانسته ظرفیت ازدست‌رفته دریای سیاه را جبران کند. در مقابل، عرضه مناسب گندم آرژانتین و استرالیا می‌تواند مانع افزایش شدید قیمت‌ها در ماه‌های آینده شود. بنابراین، کاهش اخیر قیمت گندم بیش از آنکه نشانه بهبود واقعی جریان صادرات باشد، بازتاب انتظارات سیاسی بازار است.

در بازار ذرت، مهم‌ترین تحول هفته افزایش فروش صادراتی آمریکا به ۱٫۵۳ میلیون تن بود؛ رقمی که ۳۶ درصد بالاتر از هفته قبل و به‌مراتب بیشتر از انتظار بازار است. این افزایش، همراه با رشد حدود ۴۰ درصدی واردات ذرت اتحادیه اروپا نسبت به سال گذشته، نشانه تقویت تقاضا در سطوح قیمتی پایین است. کاهش تولید ذرت فرانسه و محدودیت صادرات اوکراین نیز فرصت بیشتری برای عرضه‌کنندگان آمریکایی فراهم کرده است. بااین‌حال، برداشت محصول آمریکا و تقاضای محتاطانه خریداران آسیایی همچنان مانع شکل‌گیری یک روند صعودی پایدار می‌شود. در آمریکای جنوبی نیز پیشرفت سریع کشت ذرت آرژانتین و شرایط نسبتاً مناسب کشت برزیل، انتظارات عرضه فصل آینده را تقویت کرده است.

بازار سویا و کنجاله با شرایط متفاوتی روبه‌روست. فروش صادراتی سویای آمریکا به ۲٫۸۴ میلیون تن رسید که تقریباً پنج برابر هفته قبل است و بخش عمده آن از تقاضای چین حمایت می‌گیرد. در مقابل، فروش کنجاله سویا همچنان ضعیف باقی مانده و افزایش ظرفیت فرآوری در کشورهای تولیدکننده، فشار بر قیمت این محصول را حفظ کرده است. در برزیل، پیشرفت مناسب کشت و چشم‌انداز تولید بالا از عرضه آینده حمایت می‌کند؛ هرچند نتیجه انتخابات ریاست‌جمهوری روز یکشنبه می‌تواند از مسیر تغییر ارزش رئال، انگیزه فروش کشاورزان و رقابت‌پذیری صادراتی این کشور را تحت تأثیر قرار دهد.

در بازار روغن‌های نباتی، مالزی در حال بررسی لغو موقت مالیات ۱۰ درصدی صادرات روغن پالم خام است تا با افزایش صادرات، از حجم بی‌سابقه ذخایر داخلی بکاهد. اجرای این تصمیم می‌تواند موقعیت رقابتی روغن پالم را در برابر روغن سویا و آفتابگردان تقویت کند. هم‌زمان، محدودیت صادرات روغن آفتابگردان از دریای سیاه و افزایش حضور آرژانتین در بازار هند، ساختار تجارت جهانی روغن‌های نباتی را تغییر داده است.

در مجموع، بازار جهانی غلات در نقطه‌ای قرار گرفته که فشار عرضه و برداشت محصولات جدید، با بهبود تقاضای صادراتی و افزایش ریسک‌های لجستیکی مقابله می‌کند. در کوتاه‌مدت، احتمال نوسانات مقطعی و واکنش سریع قیمت‌ها به تحولات سیاسی و حمل‌ونقل همچنان بالاست؛ اما برای شکل‌گیری یک روند صعودی پایدار، بازار به تداوم خریدهای واقعی، بهبود جریان صادرات و شواهد روشن‌تری از محدود شدن عرضه قابل‌دسترس نیاز دارد.